《宋澤萊新著《天路拾穗》TOJ/台灣字版》 |
|
|
|
轉寄 |
Tē saⁿ pō͘ Sènglêng lāichū phiⁿ
Chútê 29:Sènglêng lāichū sī siáⁿmi̍h?
Ta̍hōethâu:Lán ittēng tio̍h giánkiù Sènglêng lāichū. Inūi khò tio̍h Sènglêng ê lāichū, lán to̍h ētàng koh khah líkái Kitok lāibīn ê òpì; siōng bóe, chià tio̍h Sènglêng lāichū, SiōngChú beh kā éngseng bē sí ê sèⁿmiā sù hō͘ lí! ※
1. Sènglêng lāichū tī lán ê sengkhu ni̍h
Lāichū(indweling)sī chi̍tê tōngbêngsû, to̍h sī tòa tī lāibīn ê ìsù. Pún bûn só͘ su̍t ê "lāichū" engkai sī teh chí "éngchū" tī sengkhu ni̍h chiah ū sǹggia̍h, kású Sènglêng iáu ē līkhui to̍h bô sǹgsiàu.
Tī "sèngkeng" ni̍h, ū koanhē Sènglêng lāichū ê kengbûn, siōng tiōngiàu ê to̍h sī kìchài tī “Iôhaneh Hokim” 14:16~17 chat ê chi̍t tōaⁿ Iésu só͘ kóng ê ōe, "Góa iaukiû Pē, Pē to̍h lēnggōa sù hō͘ lín chi̍t ūi Póhūisu, kiò I éngoán kah lín tôngchāi, to̍h sī chinlí ê Sènglêng, náisī lâng bētàng chiapsiū ê, inūi bô khòaⁿ tio̍h I, koh m̄bat I. Lín soah jīnbat I, inūi I siôngsiông kah lín tôngchāi, koh beh tòa tī lín lāibīn." Chit tōaⁿ ōe só͘í tiōngiàu, tongjiân sī inūi i sī Iésu chhinchhùi kóng ê, mā bêngkhak kā lán kóng, Sènglêng sī ētàng éngchū tī lán Kitoktô "lāibīn" ê.
Tī Kolîmto chiânsu 6:18~20 chat, Páulô mā kóng, "Lín tio̍h siámphiah îmhēng, lâng só͘ hoān ê, lóng tī sengkhu ígōa, chíū kiâⁿîm ê, sī tekchōe kakī ê sengkhu, kám m̄chai lín ê sengkhu to̍h sī Sènglêng ê tiān? Che Sènglêng sī tùi SiōngChú lâi ê, tòa tī lín lāibīn ê. Jîchhiáⁿ lín m̄sī kakī ê lâng, inūi lín sī tāng kè bé lâi ê, só͘í tio̍h tī lín ê sengkhu téngbīn êngkng SiōngChú." Páulô ê chit tōaⁿ ōe ū chin chē ê hâmgī; tiōngtiám chāi tī soatbêng Sènglêng ūisiáⁿmi̍h beh tòa tī lán lāibīn. Chiàu Páulô ê ìsù sī kóng, chūchiông lán sìn Iésu liáuāu, chōe to̍h siū siàbián à, sī Iésu ēng I siū sí ê hit chióng tāng kah chhinchhiūⁿ Thàisan ê tāikè só͘ sio̍khôe ê, só͘í lán íkeng sī Iésu ê lâng, I bē kohchài hō͘ lí sûisûipiānpiān sionghāi kakī ê sengkhu, só͘í kohchài te̍kpia̍t ū phài Sènglêng lāichū tī lán lāibīn, hō͘ lán ētàng tī hêngûi siōng hiánsī chhut SiōngChú ê sèngkiat, bô koh ū îmhēng. Siōng tiōngiàu ê sī, Páulô tī chit tōaⁿ ōe ni̍h sì pái kóng tio̍h "sengkhu", koh bêngpe̍k kóng lán ê sengkhu tī Sènglêng lāichū liáuāu, to̍h piànsêng "Sènglêng ê tiān", piáusī Sènglêng m̄nā ētàng tòa tī lán ê "sim", siōngchhiáⁿ ētàng tòa tī lán ê "sengkhu"ni̍h.
2. Sènglêng lāichū ê kongiōng
Chhinchhiūⁿ téngbīn íkeng sūsu̍t ê, Páulô tī Kolîmto chiânsu ni̍h kóng tio̍h Sènglêng ê lāichū sī ài lán bô koh ū "îmhēng", chia só͘ kóng ê "îmhēng" khólêng sī tan chí bô chèngsiông ê sèng hêngûi, kongiōng kahná sī píkàu khah sió chi̍tkóa. M̄koh, Sènglêng ê lāichū si̍tchè siōng só͘ beh chámtû ê hit kóa tùi chōe ê lu̍t só͘ sánseng ê "siâchêng suio̍k" sī chin kóngkhoah ê. Páulô tī Gala̍htia su 5:18 ni̍h lóngchóng ū kóng 16 chióng, he to̍h sī "kanîm, lâsâm, siâok, pài ngó͘siōng, siâsu̍t, siûhūn, siocheⁿ, oànhūn, keksim, kiattóng, huncheng, ītoan, chi̍ttò͘ (ū ê kò͘koàn tī chia ū "hiongsat" nn̄g jī), chiúchùi, tîmlûn ê iànse̍k." Íkeng ū si̍tchè ê siâok hêngûi, mā ū si̍tchè ê siâliām; koh tī Lômá su ê Tē 8 chiuⁿ kóng tio̍h, Sènglêng ê lu̍t kàu siōng bóe ē hō͘ sìntô͘ thoatlī chōe ê lu̍t, iā to̍h sī chiàniâⁿ chit 16 chióng siâok hêngûi kah siâliām. Lán chiū ánne chaiiáⁿ Sènglêng ê lāichū ê kongiōng sī chin khoah, i ētàng ínkhí lán ê lōechāi púnsèng ê káipiàn sī gōani̍h’á tōa. Lán chò sèngtô͘ ná ētàng sûipiān hòngkhì "Sènglêng lāichū" ê chit chióng biánhùi ê intián leh?
3. Sènglêng lāichū cháiⁿiūⁿ ētàng chiàniâⁿ chōe ê lu̍t?
Ánne, Sènglêng ê lu̍t koh ánchóaⁿ ētàng hō͘ lâng chiàniâⁿ lâi thoatlī chōe ê lu̍t leh? Tī "sèngkeng" ni̍h, pēng bô koh khah chìn chi̍t pō͘ ê soatbêng. Iúkoan Sènglêng éngchū tī lán ê sengkhu ni̍h liáuāu, kah chōe ê lu̍t ê kauchiàn kòetêng, Páulô tī Lômá su ni̍h pēng bô hō͘ lán gōa siôngsè ê biâusu̍t, i kantaⁿ kántan kóng Sènglêng kah chōe chi kan ê su'iâⁿ khílo̍h, kàu siōng bóe ē hō͘ lán páithoat chōe ê lu̍t ê khòngchè jîí. Só͘í chitê kòetêng khólêng to̍h ē piànsêng chi̍t chióng sînpì, ta̍k lâng só͘ kóng ê lóng bô siokâng. Góa ê kenggiām sī ánne, Sènglêng ē lāichū tī lán ê hengpak ittài. To̍h tī lāichū ê sùnkan, lán ê chio̍h sim sûisî ē piànsêng bah sim, ithiòng áubân m̄ khéng jīnchōe ê púnsèng ē piànsêng hoaⁿhí lâi jīnchōe, jîchhiáⁿ hit tongsî chaiiáⁿ Páulô só͘ kóng ê 16 chióng siâok hêngûi to̍h sī kinpún tōa chōe. Lán ē inūi chaiiáⁿ chōe ê lōeiông soah kámkak huisiông kiaⁿgî! Tng Sènglêng únkò͘ lāichū tī lán ê hengpak liáuāu, I ē ūi lán kiànkò͘ khíchō chi̍tê lōechāi ê khongkan, jîchhiáⁿ bānbān kethiⁿ, híài hoānchōe ê "góa" chitê kámkak to̍h ē hoánhiòng pī Sènglêng pauûi, piànsêng sī "góa" chéngkô pī Sènglêng paukó khí lâi, ūsîchūn ē hun bē chheng "góa" kah "Sènglêng" ê kàisòaⁿ, "góa" sûisî siū tio̍h Sènglêng ê kàmtok kah kóankhòng.
Tī "góa" kah "Sènglêng" kiōngtông kiànkò͘ ê chitê sèkài, inūi Sènglêng ê sèle̍k ē jú lâi jú ióng jú tōa, ē ū hêngsiông sèng ê pêngan kah hílo̍k sánseng, jîchhiáⁿ putsî ē sánseng tôngchêng pa̍tlâng ê sim, íki̍p chúnchat kakī putliông hèngchhù ê sim. Kóng tio̍h "góa" kah "Sènglêng" ígōa ê hitê jio̍kthé chêngio̍k sèkài ē pī kehlī khutio̍k, sianghong chiām kiâⁿ chiām hn̄g, kahná keh chi̍t tiâu tōa kau, jîchhiáⁿ khòaⁿ tio̍h jio̍kthé chêngio̍k sèkài tng teh ti̍tti̍t soepāi, soejio̍k. Ūsî, tng jio̍kthé chêngio̍k ê liāmthâu bô hoattō͘ pībián koh khí ê sî, lán chaiiáⁿ he suijiân sī góa ê jio̍kthé ê siâchêng suio̍k, pitkèng sī sio̍k tī chéngkô sèkài jio̍kthé hit pêng ê mi̍hkiāⁿ, góa suijiân bô hoattō͘ kìmchí i, m̄koh i beh khòkīn góa mā chin bô kántan, i chi̍t lâi kàu "góa" kah "Sènglêng" kiōngtông kiànkò͘ ê sin sèkài ni̍h, to̍h chūjiân pī siauiûⁿ khì. Siōng tiōngiàu ê sī Sènglêng ē tī lán ê lōechāi kiat chhut Sènglêng ê kóechí, iā to̍h sī jînài, hílo̍k, hôpêng(Hôha̍ppún kah Thianchúkàu ê Suko pán sèngkeng hoane̍k chò "pêngan"), jímnāi, unchû, liôngsiān, sìnsi̍t, unjiû kah chúnchat chit 9 chióng bítek, choánhòa lán ê púnsèng, hō͘ lán ê lōechāi bísiān khí lâi. Inūi Sènglêng ê kóechí ētàng hō͘ góa kámkak boán’ì, si̍tchāi; góa to̍h bē kohchài tùi chêngio̍k sèkài ê mi̍hkiāⁿ khiàm chi̍tê kūi, kakī kamgoān chò lô͘lē. M̄nā ánne, Sènglêng lāichū chi̍t tōaⁿ sîji̍t liáuāu, to̍h ē itti̍t chítō lán jīnchōe, hóekái; I sīmchì ē giâmlē koánkà lí, tī lí m̄ khéng jīnchōe, hóekái ê sî, hō͘ lí chhinlîm tēga̍k á sī imkan, hō͘ lí chaiiáⁿ boa̍tji̍t símphòaⁿ ê kiaⁿlâng, siōng bóe lí to̍h ē khutho̍k, bô koh hoānchōe, chiū ánne sèngkiat khí lâi.
Siōng bóe, hitê itti̍t siūⁿ beh hoānchōe soah chogū tio̍h Sènglêng kóankhòng ê "góa"(á sī ū lâng chhengchò kū góa, lāu góa), inūi pántô͘ kah lêngle̍k jú lâi jú bîsè, chiongkîbóe siausit bô khòaⁿ tio̍h, to̍h tī hit sùnkan, Sènglêng chi̍t thiàu to̍h piànsêng îit ê "sin góa", liáuāu hoat tōa kngbâng, lí to̍h ē sùnkan tikak tio̍h Sènglêng ê púnchit to̍h sī "góa sī Alpha(Α/α), góa sī Omega (Ω/ω)" ê éngoán sèⁿmiā, iā to̍h sī kakchhat tio̍h "sin góa" ū bôhān khoahtōa kah éngsôeputhiú ê púnchit, kah SiōngChú sī tôngchāi, tôngchit, éngchûn, éngchāi ê. Chit sî lí to̍h ē kámkak éngseng bē sí ê sèⁿmiā íkeng hō͘ lí chiángak, chiâⁿchò lí ê sin chúlâng, lí íkeng pī thiatté ōaⁿsin a; to̍h sī kámkak kakī "tit éngseng" a, iā to̍h sī "têngthâu seⁿ" a. Chiū ánne oânchoân bêngpe̍k kakī íkeng tōapāntōapān chìnji̍p SiōngChú ê kok, chham'ú tī SiōngChú ê koktō͘ ni̍h, sí liáuāu tûliáu sengoa̍h tī thiantông kah SiōngChú chòhóe ígōa, tóūi mā m̄ khì. Chit sî to̍h thiatthiattété kámkak kakī khakkhaksi̍tsi̍t, oânoânchoânchoân íkeng titkiù, bô koh ū jīmhô ê giâugî kah kiaⁿhiâⁿ. Che sī bōe sí chìnchêng to̍h ētàng tit tio̍h ê insù, mā sī SiōngChú hō͘ lí chit sìlâng siōng tōa ê insù.
4. Sènglêng ê lāichū suiàu koh khah chē lâng chò kiànchèng
Tùi lán piànsêng chho͘ hûi, Sènglêng éngchū ê hoaⁿhí, ūmiâ ê thoântō lâng Gê Tho̍ksiaⁿ (Watchman Nee)bat kektōng kóng, "Chhinài ê hiaⁿtī chímōe, lí kám chaiiáⁿ lí lāibīn ê Sènglêng to̍h sī SiōngChú? Khó͘ bētit lán ê ba̍kchiu pī phahkhui, khòaⁿkìⁿ SiōngChú ê intián sī hiahni̍h’á tōa! Khó͘ bētit lán ētàng chaiiáⁿ, chhàng tī lán lāibīn ê honghù chugoân sī hiahni̍h’á bôhān ê tōa! Hit Ūi tòa tī góa lāibīn ê, m̄sī kantaⁿ chi̍t chióng énghióng, náisī sêngchiū lí ê chi̍t ūi; I to̍h sī SiōngChú! Hit Ūi bôhān ê SiōngChú, kèngjiân tòa tī góa lāibīn! Tng góa siūⁿ tio̍h chit tiám, góa to̍h ē hoaⁿhí kah tōasiaⁿ hoah kiò khí lâi! Góa kámkak bô ōegí ētàng kóng chhengchhó, hoatkiàn chit hāng tāichì, to̍h sī khòaⁿkìⁿ tòa tī lán lāibīn ê Sènglêng, náisī sêngchiū lí ê Sènglêng, che sī hô téng ê hokkhì! Góa kantaⁿ ētàng tiônghok kóng, ' I sī ū chi̍tê ūikeh ê, I sī ū chi̍tê ūikeh ê. ' Oh, pêngiú, góa ìài tùi lí tiônghok chi̍t pah pái — tòa tī lán lāibīn ê Sènglêng sī ū chi̍tê ūikeh ê. Góa chíputkò sī chi̍tê chho͘ hûi, m̄koh tī chitê chho͘ hûi ni̍h, khiok té bûkè ê pópòe, to̍h sī êngkng ê SiōngChú." I koh kóng, "Nāsī SiōngChú ê kiáⁿjî ê ba̍kchiu lóng phahkhui, khòaⁿkìⁿ hitê chhàng tī in lāibīn ê pópòe sī chiahni̍h tōa, in to̍h bô koh kiaⁿchhoah kah tamiu à. Lí chaiiáⁿ tī lín lāibīn ê honghù chugoân kám ū kàu ènghù só͘ tú tio̍h jīmhô khoânkéng ê suiàu? Lí kám chaiiáⁿ lí ū kàugia̍h ê lêngle̍k, kā lí tòa ê siâⁿchhī sóa tíntāng? Lí kám chaiiáⁿ lí ū kàugia̍h ê lêngle̍k, iôtāng chitê útiū? Oh, hō͘ góa ēng siōng khiânsêng ê ōe kohchài kā lí kóng, lí chitê bông SiōngChú intián lâi têngthâu seⁿ ê lâng — lí ê lāibīn ū té Sènglêng!"(chù 1)Tī chit nn̄g tōaⁿ ōe ni̍h, Gê Tho̍ksiaⁿ itchài kóng Sènglêng sī ū chi̍tê ūikeh ê, ìsù to̍h sī kóng Sènglêng sī SamūiΙtthé ê SiōngChú chi it, Sènglêng to̍h sī SiōngChú, I ū sio̍k tī I kakī ê SiōngChú ê chútiuⁿ, I ū I ê lu̍t, ētàng kàutō lí, hō͘ lí bô koh kiaⁿchhoah kah tamiu, hō͘ lí ētàng ū ti̍tti̍t liânsòa ê honghù chugoân, ētàng ènghù só͘ tú tio̍h jīmhô khoânkéng ê suiàu, I to̍h sī chiángkoân ê SiōngChú. Suijiân Gê Tho̍ksiaⁿ chit tōaⁿ ōe ū tài Sènglêng chhiongmóa ê khìbī, mā píkàu khah ū konglī sekchhái, á bô kóng tio̍h Sènglêng chiàniâⁿ chōe ê lu̍t ê hit hongbīn, m̄koh lán tekkhak mā khòaⁿ tio̍h i tùi "Sènglêng lāichū" kenggiām ê chi̍t hôe thánpe̍k tînsu̍t! Chóng kóng chi̍t kù, tùi Sènglêng lāichū liáuāu ê si̍tchè kenggiām, ittēng tio̍h ū koh khah chē lâng chhengchhengchhóchhó koh bêngbêngpe̍kpe̍k ka kóng chhutlâi., ánne, lán to̍h ētàng tī chin chē ê chúkoan sūsu̍t ni̍h, thêliān chhut khehkoan ê kiōngtông kenggiām, chiū ánne lâi honghù"Sènglêng lāichū"ê hâmgī!
──2014, 06, 29 tah tī "Kitokkàu Thongsìn"
──2017, 09, 20 siókhóa siukái tī Lo̍kkáng
( chù 1)Gê Tho̍ksiaⁿ ê chit nn̄g tōaⁿ ōe kìⁿ Gê Tho̍ksiaⁿ tù, "Chèngsiông ê Kitoktô sengoa̍h"﹝ Tâipak, Tâioân Hokim Chupâng, 1992)ia̍h 124~125.